Tilde (~)

De toetsenbord-tilde (~) die je Unix-thuismap markeert en ‘ongeveer’ betekent, de kleine tilde ˜ en het combinerende teken boven ñ, ã en õ, en de wiskundige tildes ∼ en ≈ waarmee ze voortdurend worden verward. Klik op een teken om het direct te kopiëren.

De tilde (~, U+007E TILDE) is het golvende teken linksboven op je toetsenbord, en het vervult meer taken dan bijna elk ander leesteken. In een Unix- of Linux-shell is het de afkorting voor je thuismap (~/) — een conventie die teruggaat op de Lear-Siegler ADM-3A-terminal uit de jaren 70, waarvan het toetsenbord ‘~’ en het woord ‘Home’ op dezelfde toets afdrukte. In informele chats betekent het ‘ongeveer’ of ‘rond de’ (~5 minuten), en programmeurs noemen het de ‘twiddle’. De naam komt van het Spaanse tilde, van het Latijnse titulus (‘titel’ of ‘opschrift’), en het verhaal begint bij middeleeuwse schrijvers: een klein golvend streepje boven een letter stond voor een weggelaten ‘n’ of ‘m’, om kostbaar perkament en inkt te besparen. Precies die afkorting is waarom het Spaans de ñ heeft — schrijvers zetten een enkele ‘n’ met het streepje erboven om een dubbele ‘nn’ te vervangen. Dat diakritische teken bestaat vandaag nog als de combinerende tilde (◌̃, U+0303), een ander teken dan de losstaande kleine tilde (˜, U+02DC) en dan de gewone toetsenbord-~. Het wordt ook voortdurend verward met de wiskundige tekens waar het op lijkt: de tilde-operator ∼ (U+223C, ‘gelijksoortig aan’) en ongeveer-gelijk ≈ (U+2248) zijn losse Unicode-tekens, niet de ASCII-tilde.

De Tilde

De Tilde ~ en zijn Look-alikes

Drie losse Unicode-tekens die iedereen ‘de tilde’ noemt — de toetsenbordtoets, een losstaande spatiëringsvariant, en het combinerende diakritische teken boven een letter.

Tilde (U+007E) — de Toetsenbordtoets
Kleine Tilde (U+02DC) — Losstaande Spatiëringsvariant
Combinerende Tilde (U+0303) — Staat boven een Letter
Tilde-letters

Letters met een Tilde

De combinerende tilde in actie. De Spaanse ñ en de Portugese ã en õ zijn de alledaagse overlevenden van de schrijversafkorting voor een weggelaten ‘n’.

Latijnse Kleine Letter N met Tilde (U+00F1)
Latijnse Hoofdletter N met Tilde (U+00D1)
Latijnse Kleine Letter A met Tilde (U+00E3)
Latijnse Kleine Letter O met Tilde (U+00F5)
Wiskundige Tildes

Wiskundige Tildes: Gelijksoortig-aan en Ongeveer-gelijk

In vergelijkingen betekent de tilde ‘gelijksoortig aan’ of ‘ongeveer’, maar de echte wiskundige tekens zijn eigen Unicode-tekens — niet de ASCII-~ die mensen er meestal voor typen.

Tilde-operator (U+223C) — ‘Gelijksoortig Aan’
Ongeveer Gelijk Aan (U+2248)
Approximately Equal To (U+2245)
Asymptotisch Gelijk Aan (U+2243)
Tilde (U+007E) — de ASCII-toets die er vaak voor wordt getypt

Zet tekst om met Unicode-lettertypes

Gebruik UltraTextGen om platte tekst om te zetten in vet, cursief, sierlijk en meer dan 100 andere Unicode-lettertypes — gratis en direct.

Open UltraTextGen →
Gerelateerde Bronnen

Wiskunde-symbolen

Ongeveer-gelijk, gelijksoortig-aan en de operatoren en relaties die een vergelijking naast de tilde vullen.

Accent Marks & Diacritics

De combinerende tilde boven ñ en ã, plus accenten, umlauten en de andere tekens die op een letter staan (Engelstalige bibliotheek).

Speciale Tekens

Hartjes, sterretjes, kaders en de andere klassiekers — één tik om te kopiëren.